19.02.2007 Bruksela (PAP/Reuters) - Komisarz Unii Europejskiej d.s. budĹĽetu Dalia Grybauskaite oĹ›wiadczyĹ‚a w poniedziaĹ‚ek, ĹĽe nowe paĹ„stwa czĹ‚onkowskie zbytnio przyzwyczaiĹ‚y siÄ™ do "Ĺ‚atwych pieniÄ™dzy" w formie dotacji rolnych, co utrudnia modernizacjÄ™ unijnych wydatków.

W udzielonym agencji Reutera wywiadzie Grybauskaite zapowiedziała plan radykalnego przekierowania unijnych pieniędzy z dziedzin "starych" - takich jak rolnictwo i pomoc regionalna - na sfery "nowe", czyli innowacyjność, energetykę i ochronę środowiska. Z propozycją taką chce wystąpić, inaugurując latem bieżącego roku prace nad średnioterminowym przeglądem unijnego budżetu.

Pani komisarz wyraziĹ‚a jednoczeĹ›nie zaniepokojenie, ĹĽe rosnÄ…cy napĹ‚yw dotacji rolnych do postkomunistycznych paĹ„stw Europy Ĺšrodkowowschodniej moĹĽe spowodować tworzenie siÄ™ nowych oĹ›rodków oporu wobec reformy.

"Nowe paĹ„stwa czĹ‚onkowskie zaczynajÄ… siÄ™ wĹ‚aĹ›nie rozkoszować zapachem pieniÄ™dzy" - powiedziaĹ‚a byĹ‚a minister finansów Litwy. DodaĹ‚a, ĹĽe w jej rodzinnym kraju wielu ludzi nie moĹĽe uwierzyć, ĹĽe otrzymujÄ… "pieniÄ…dze za nic".

Zdaniem Grybauskaite, wprowadzanie - znacznych i nie powiÄ…zanych bezpoĹ›rednio z rynkiem - dopĹ‚at do produkcji rolnej dezorganizuje gospodarki nowych paĹ„stw czĹ‚onkowskich, sprzyjajÄ…c jednoczeĹ›nie korupcji i systemowi politycznego patronatu. Przysparza takĹĽe nowych sojuszników Francji, przeciwnej jakiejkolwiek redukcji 43- procentowego obecnie udziaĹ‚u dotacji rolnych w caĹ‚oĹ›ci wydatków UE.

"Spodziewam się, że nowe państwa członkowskie będą stanowić problem, ponieważ coraz bardziej uzależniają się od łatwych pieniędzy. Im dłużej się to ciągnie, tym bardziej się uzależniają. Reforma nie jest tam w cenie" - uważa unijna komisarz.

Po miesiÄ…cach sporów, rzÄ…dy paĹ„stw czĹ‚onkowskich zgodziĹ‚y siÄ™ w grudniu 2005 roku na nowÄ… formuĹ‚Ä™ unijnego budĹĽetu w latach 2007- 2013, ograniczajÄ…cÄ… wydatki UE do 1 proc. produktu krajowego brutto. Przywódcy UE uzgodnili równieĹĽ, ĹĽe w latach 2008-09 dokonany zostanie Ĺ›rednioterminowy przeglÄ…d budĹĽetu. Jednak Francja stoi na stanowisku, przed rokiem 2014 ĹĽadne zmiany w pomocy dla rolnictwa nie sÄ… moĹĽliwe.

WedĹ‚ug Grybauskaite, przygotowywany przez niÄ… dokument zawiera trzy opcje: radykalne przemodelowanie wydatków UE na skalÄ™ wiÄ™kszÄ… niĹĽ zezwalajÄ… na to obecne traktaty, bardziej umiarkowana reforma w ramach obowiÄ…zujÄ…cych porozumieĹ„ oraz stopniowe zmiany obecnego status quo.

Unijna komisarz ds. budĹĽetu wyraziĹ‚a jednoczeĹ›nie nadziejÄ™, ĹĽe zmiana pokoleniowa wĹ›ród unijnych przywódców otworzy drogÄ™ nowemu myĹ›leniu, zwĹ‚aszcza w kwestii redukcji dotacji rolnych.

Jak przypomina Reuters, w Brukseli wielu liczy na to, ĹĽe nastÄ™pca koĹ„czÄ…cego drugÄ… kadencjÄ™ prezydenta Francji Jacquesa Chiraca okaĹĽe wiÄ™kszÄ… elastyczność w sprawie silnie krytykowanej Wspólnej Polityki Rolnej (Common Agriculture Policy - CAP). (PAP)

dmi/ mc/